نوازشهای شرطی در مقابل نوازشهای غیر شرطی

نوازش شرطی به کاری که انجام میدهید مربوط میشود، در حالی که نوازش غیر شرطی به آنچه که واقعاً هستید، مربوط است.

شرطی مثبت: "کاری که انجام دادی خیلی خوب بود."

غیر شرطی مثبت: "چقدر خوبه که یک آدم دوست داشتنی مثل تو پهلوی آدم باشه."

شرطی منفی:"من جوراب تو را دوست ندارم."

غیر شرطی منفی: "من از تو متنفرم."

نوازش و تقویت رفتار

به عنوان یک نوزاد، ما هر نوع  رفتاری را تجربه میکنیم برای اینکه دریابیم کدامیک از آنها نوازش مورد نیاز ما را تأمین میکند. زمانی که رفتار خاصی باعث کسب نوازش برای ما بشود، به احتمال زیاد ما آن رفتار را تکرار خواهیم کرد، و هر موقع که نوازشهای بیشتری از آن رفتار به دست میآوریم، آمادگی بیشتری پیدا میکنیم تا آن رفتار را در آینده تکرار کنیم.

در این صورت، نوازش، رفتاری را که منجر به نوازش شده است تقویت میکند. افراد بزرگسال نیز به اندازهی نوزادان نیاز به نوازش دارند و به همان اندازه آمادگی دارند که رفتارشان را به صورتی مؤثر شکل دهند تا بتوانند به وسیلهی آن نوازش بگیرند.

به خاطر داشته باشید که ما کار خود را بر این اصل قرار دادهایم که "هر نوع  نوازشی بهتر از نبود آن است." اگر وضعیت طوری باشد که به اندازهی کافی نوازشهای مثبت برای ارضای نیازهای نوازشی ما وجود نداشته باشد، بی درنگ به طرف نوازشهای منفی میرویم. فرض کنید من به عنوان یک کودک تصمیم گرفتم که بهتر است نوازشهای منفی بگیرم تا این که از نوازش محروم باشم. سپس وقتی که من به عنوان یک بزرگسال نوازش منفی میگیرم آن نوازش به عنوان تقویت کنندهی رفتار من عمل خواهد کرد و دقیقاً مانند نوازش مثبت اثر دارد. این مسئله به ما در درک بیشتر این که چرا مردم ممکن است با سرسختی الگوهای رفتاری را که جنبهی خود تنبیهی دارد تکرار کنند، کمک میکند.

 مثال

1- کودکی قصد بازی با پدرش را دارد. به سمت پدر میرود و سعی در جلب توجه او دارد. پدر مشغول خواندن روزنامه است. با حرکت دست و بدون آنکه نگاهی به کودک بیندازد او را از خود دور میکند. او میخواهد به مطالعه ادامه دهد. کودک سعی خود را بیشتر میکند. پدر با دست کودک را از خود دور نگه داشته و بدون گفتن هیچ کلامی به خواندن صفحهی روزنامه ادامه میدهد. کودک که نتوانسته نوازش مثبت مورد نیازش را دریافت کند به گریه میافتد. این گریه در ابتدا شاید ناشی از ناراحتی از طرد شدگی باشد. کودک روزنامهی پدر را از دست او میکشد. روزنامه پاره میشود. پدر عصبانی شده و با نگاهی خشم آلود در چشمان کودک  بر سر او فریاد میزند. در این حال کودک دست از سماجت بر میدارد. به اتاق خود باز گشته و مشغول به بازی میشود. او نوازش منفی را دریافت کرده است.حال ممکن است تصیمیم بگیرد دفعات بعد، با فرض اینکه نمیتواند نوازش مثبتی از پدر خود دریافت کند، برای بیان خواستهی خود از ابتدا اصطلاحاً شر کرده و با گریه و حرکاتی ناشی از ناراحتی تقاضای خود را مطرح میکند. او میداند که حداقل نوازشی منفی را دریافت خواهد کرد.